Om 30 procent korting op €79,95 te berekenen, vermenigvuldig je het bedrag met 0,30. Dat geeft €23,99 korting, dus je betaalt €55,97. Je kunt ook direct het te betalen bedrag uitrekenen door €79,95 met 0,70 te vermenigvuldigen, omdat je na 30 procent korting nog 70 procent van de prijs betaalt. Beide wegen leiden naar hetzelfde antwoord, en welke je kiest hangt vooral af van wat je wilt weten.
Methode 1: eerst de korting uitrekenen
Bij de eerste methode reken je eerst uit hoeveel euro je bespaart en haal je dat daarna van de prijs af. Een percentage is niets anders dan een deel van honderd, dus 30 procent betekent 30 gedeeld door 100, oftewel 0,30. De stappen zijn als volgt.
Stap 1: vermenigvuldig het bedrag met het kortingspercentage als decimaal getal. Dus €79,95 × 0,30 = €23,985. Stap 2: rond af op hele centen. Dat wordt €23,99. Stap 3: trek de korting af van de oorspronkelijke prijs. €79,95 min €23,99 is €55,96. Let op: dit verschilt een cent met het resultaat van de tweede methode, en dat komt door het afronden op een ander moment. Webwinkels rekenen vrijwel altijd met de tweede methode en komen dan op €55,97, omdat 55,965 wordt afgerond naar boven.
Waarom het afronden een cent kan schelen
In het voorbeeld is de exacte korting €23,985. Dat zit precies tussen €23,98 en €23,99 in. Rond je de korting af naar boven, dan blijft er €55,96 over. Reken je het eindbedrag direct uit en rond je dan af, dan krijg je €55,97. Zulke centverschillen zijn normaal en zeggen niets over fouten in de berekening. Controleer op de kassabon of in het winkelmandje welk bedrag de winkel hanteert, en gebruik dat als het officiële eindbedrag.
Methode 2: direct het eindbedrag uitrekenen
De tweede methode is sneller als je alleen wilt weten wat je moet betalen. Je trekt het kortingspercentage af van 100 en rekent met het resultaat. Na 30 procent korting betaal je nog 70 procent, dus je vermenigvuldigt met 0,70. €79,95 × 0,70 = €55,965, afgerond €55,97.
Deze methode is ook handig bij een rekenmachine op je telefoon. Je typt het bedrag, drukt op keer, tikt 0,7 in en je hebt het antwoord. Bij 20 procent korting gebruik je 0,8, bij 25 procent 0,75 en bij 50 procent 0,5.
Methode 3: hoofdrekenen zonder rekenmachine
Staat je telefoon niet binnen handbereik, dan kun je 30 procent ook in je hoofd schatten. Begin met 10 procent: schuif de komma één plek naar links. Bij €79,95 is dat ongeveer €8,00, want €7,995 rond je af naar €8. Drie keer dat bedrag is €24,00. Je schat de korting dus op €24 en de prijs op ongeveer €56. Dat komt dicht in de buurt van het exacte antwoord van €55,97.
Voor andere percentages kun je dezelfde truc gebruiken. Voor 20 procent verdubbel je de 10 procent, voor 5 procent neem je de helft van de 10 procent, en voor 25 procent deel je de prijs door vier. Zo kun je tijdens het winkelen snel zien of een aanbieding echt voordelig is.
Overzicht voor €79,95 bij verschillende percentages
Hieronder vind je een overzicht van veelvoorkomende kortingen op een prijs van €79,95, afgerond op hele centen. Deze tabel kun je gebruiken om de uitkomst van je eigen berekening te controleren.
| Korting | Bedrag korting | Je betaalt |
|---|---|---|
| 10 procent | €8,00 | €71,96 |
| 20 procent | €15,99 | €63,96 |
| 25 procent | €19,99 | €59,96 |
| 30 procent | €23,99 | €55,97 |
| 40 procent | €31,98 | €47,97 |
| 50 procent | €39,98 | €39,98 |
Merk op dat 10 procent van €79,95 in dit overzicht €8,00 is, terwijl de exacte waarde €7,995 is. Door de afronding van de korting op hele centen kan de optelsom van korting en eindbedrag een cent afwijken van de oorspronkelijke prijs.
Wat als je een tweede korting krijgt
Veel winkels bieden naast de sale ook een extra kortingscode aan, bijvoorbeeld 20 procent bovenop de prijs die al 30 procent lager is. Het is verleidelijk om die twee percentages bij elkaar op te tellen tot 50 procent, maar dat klopt niet. De tweede korting wordt berekend over de al verlaagde prijs.
Reken het zo uit: €79,95 × 0,70 = €55,965. Daar komt de tweede korting overheen: €55,965 × 0,80 = €44,772, afgerond €44,77. Je betaalt dus €44,77. Het totale voordeel is €35,18, en dat is 44 procent van de oorspronkelijke prijs, niet 50 procent. Je kunt de twee factoren ook meteen vermenigvuldigen: 0,70 × 0,80 = 0,56, dus je betaalt 56 procent van de prijs.
Dezelfde regel bij drie kortingen
Dit principe werkt ook bij meer dan twee kortingen. Je vermenigvuldigt de factoren met elkaar, en nooit tel je de percentages op. Daardoor wordt het totale voordeel altijd iets kleiner dan de som van de losse percentages.
Het percentage berekenen als je beide prijzen kent
Soms staat er geen percentage op het kaartje, maar alleen een oude en een nieuwe prijs. Stel dat een artikel eerst €79,95 kostte en nu €59,95. Het verschil is €20,00. Deel dat verschil door de oude prijs: €20,00 gedeeld door €79,95 is 0,2502, dus ongeveer 25 procent korting. Zo kun je controleren of de korting uit de advertentie klopt, want het komt voor dat een winkel een groter percentage noemt dan de prijzen rechtvaardigen.
De oorspronkelijke prijs terugrekenen
Het omgekeerde komt ook voor: je weet de kortingsprijs en het percentage, maar je wilt weten wat de prijs eerst was. Deel dan de betaalde prijs door het percentage dat je nog betaalt. Heb je €55,97 betaald na 30 procent korting, dan deel je door 0,70. €55,97 gedeeld door 0,70 is €79,96, wat op een cent na de oorspronkelijke prijs van €79,95 is. Let op dat je niet 30 procent bij de betaalde prijs optelt, want dan rek je €55,97 × 1,30 uit, en dat geeft €72,76. Dat klopt niet, omdat de 30 procent over de oorspronkelijke prijs werd berekend.
Geldt de korting over de prijs met of zonder btw
In Nederland zijn prijzen voor consumenten inclusief btw. Een korting van 30 procent over de prijs inclusief btw geeft hetzelfde eindbedrag als eerst de btw eraf halen, de korting toepassen en dan de btw er weer bij tellen. Het percentage mag dus gewoon over het getoonde bedrag worden uitgerekend. Alleen bij zakelijke prijzen exclusief btw moet je bedenken dat je het btw-bedrag achteraf nog moet toevoegen.
Zo oefen je het met een eigen voorbeeld
Pak een product dat je binnenkort wilt kopen en noteer de prijs. Reken eerst uit met methode 2 wat je betaalt bij de aangekondigde korting. Schat daarna in je hoofd met methode 3 en kijk hoe dicht je bij het exacte bedrag komt. Na een paar keer oefenen herken je razendsnel een echte aanbieding van een misleidend percentage, en dat bespaart je niet alleen rekenwerk, maar ook geld.
